psychoperformance (Ψperformance) ™SM
aktywny akt twórczy służący zmianie mikro lub makrokosmosu 

Kompendium Psychoperformansu.

Studium przypadku artysty wizualnego z chorobą oczu
(pliki pod tekstem)

English text and files below.

Abstrakt

Kompendium Psychoperformansu jest transdyscyplinarną, dziesięcioczęściową i stupodrozdziałową monografią rozwijającą autorską koncepcję psychoperformansu jako metody projektowania oraz prowadzenia działań performatywnych ukierunkowanych na przemianę psychiczną, somatyczną, percepcyjną, egzystencjalną i kulturową. Praca lokuje się na przecięciu performance art, studiów performatywnych, antropologii rytuału, fenomenologii ciała, psychologii, kognitywistyki, neuroestetyki, badań nad percepcją, refleksji etycznej oraz praktyk autoformacyjnych. Jej zasadniczym celem jest wypracowanie spójnego aparatu pojęciowego, operacyjnego i krytycznego, który pozwala ujmować psychoperformans nie jako luźny zbiór intuicji artystyczno-rozwojowych, lecz jako złożoną, projektowalną i weryfikowalną metodę pracy z sytuacją, znaczeniem, uwagą, obiektem, ciałem, przestrzenią, czasem i świadkowaniem.

Centralną kategorią kompendium jest plan sytuacyjny, rozumiany jako podstawowa jednostka organizacji działania psychoperformansowego. W jego obrębie szczególną funkcję pełnią obiekt–klucz, próg, rytm wejścia i wyjścia, układ kanałów działania, rola świadka, procedura domknięcia oraz zasady dokumentacji i ewaluacji. Autor traktuje psychoperformans jako praktykę wielokanałową, zdolną operować obrazem, słowem, gestem, światłem, dźwiękiem, obiektem, ruchem, przestrzenią, czasem i pojęciami, przy czym nacisk położony zostaje na precyzyjne projektowanie relacji między tymi elementami, a nie na samą ekspresję czy widowiskowość. Kompendium konsekwentnie odróżnia psychoperformans zarówno od klasycznych form performance art, jak i od terapii, ezoterycznej synkrezy czy niesprawdzonych praktyk pseudoleczniczych, podkreślając potrzebę rygoru metodologicznego, odpowiedzialności etycznej i poszanowania granic kompetencyjnych.

Jednym z wyróżników psychoperformansu, wyraźnie rozwijanych w kompendium, jest świadome operacyjne włączanie mechanizmów oczekiwania, sugestii, znaczeniotwórstwa, uwagi, pobudzenia, regulacji afektu, ucieleśnionego nawyku oraz innych procesów psychologicznych, fizjologicznych i neuronalnych, które historycznie i kulturowo ujawniały się również w obrębie placebo, zabobonów, rytuałów, aktów symbolicznych, myślenia magicznego i pokrewnych technik oddziaływania. Psychoperformans nie afirmuje tych zjawisk bezkrytycznie ani nie utożsamia ich z nadprzyrodzoną sprawczością, lecz anektuje ich rozpoznane lub roboczo obserwowalne mechanizmy w sensie pragmatycznym i kompozycyjnym: jako technologie organizowania uwagi, intencji, afektu, pamięci, przejścia, decyzji i utrwalenia zmiany. Dzięki temu świadomie zaprojektowane i uprzednio dogłębnie przygotowane działanie w ramach planu sytuacyjnego może mobilizować zarówno symboliczne, jak i psychofizjologiczne warunki przemiany, a następnie stabilizować ją poprzez sekwencje dalszych działań, powtórzeń, procedur domknięcia i wdrożeń w codzienność.

Struktura dzieła prowadzi od fundamentów definicyjnych i genealogicznych, przez atlas praktyk oraz tradycji kulturowych, specjalistyczne umocowanie naukowe, protokoły, miary, standardy i badania, aż po operacyjny katalog planów sytuacyjnych oraz finalne modele integracyjne i manifest. Szczególne znaczenie ma rozbudowane studium przypadku artysty wizualnego z chorobą oczu typu central serous chorioretinopathy, w którym psychoperformans zostaje poddany próbie w warunkach wysokiej stawki egzystencjalnej, zawodowej i medycznej. Studium to służy nie autobiograficznej ekspozycji, lecz konstrukcji narzędzi, map, procedur i planu IndywiduAkcji, koordynowanego z bezpieczeństwem klinicznym i ukazującego możliwość współistnienia działań symbolicznych z rygorem medycznym bez zacierania granicy między znaczeniem a mechanizmem.

Kompendium proponuje model somato-psychiczno-duchowy, lecz ujmuje go nie jako doktrynę, ale jako ramę integracyjną dla myślenia o przemianie, w której ciało, psychika, percepcja, środowisko, kultura i orientacja egzystencjalna współtworzą pole działania. Jednocześnie praca wyraźnie eksponuje znaczenie bezpieczeństwa, prawa do przerwania, ochrony danych, minimalizacji szkód, krytycznej translacji praktyk rytualnych oraz ekologii percepcji w epoce nadmiaru bodźców i przeciążenia uwagi. W tym sensie Kompendium Psychoperformansu stanowi nie tylko rozległy traktat teoretyczno-praktyczny, ale również propozycję dojrzałej metodologii pracy z przemianą, zdolnej łączyć twórczość, autorefleksję, procedurę, odpowiedzialność i badawczą kontrolę bez redukowania złożoności ludzkiego doświadczenia.

Abstract (ENGLISH)

The Psychoperformance Compendium is a transdisciplinary, ten-part, one-hundred-chapter monograph that develops an original concept of psychoperformance as a method for designing and conducting performative actions aimed at psychological, somatic, perceptual, existential, and cultural transformation. The work is situated at the intersection of performance art, performance studies, ritual anthropology, phenomenology of the body, psychology, cognitive science, neuroaesthetics, perception studies, ethical reflection, and self-formative practices. Its primary aim is to establish a coherent conceptual, operational, and critical framework that defines psychoperformance not as a loose cluster of artistic or developmental intuitions, but as a complex, designable, and examinable method for working with situation, meaning, attention, objecthood, embodiment, space, time, and witnessing.

The central category of the compendium is the situational plan, understood as the basic unit of psychoperformative action. Within this framework, particular importance is assigned to the key object, the threshold, the rhythm of entry and exit, the configuration of action channels, the role of the witness, closure procedures, and the principles of documentation and evaluation. Psychoperformance is conceived as a multichannel practice capable of operating through image, word, gesture, light, sound, object, movement, space, time, and concepts; however, the emphasis falls on the precise design of relations among these elements rather than on expression or spectacle alone. The compendium consistently distinguishes psychoperformance both from classical performance art and from therapy, esoteric syncretism, or unverified pseudo-healing practices, insisting on methodological rigor, ethical responsibility, and clearly maintained boundaries of competence.

One of the distinctive features of psychoperformance, explicitly elaborated in the compendium, is its deliberate operational incorporation of mechanisms of expectancy, suggestion, meaning-making, attention, arousal, affect regulation, embodied habit, and other psychological, physiological, and neuronal processes that have historically and culturally also manifested within placebo, superstition, ritual, symbolic acts, magical thinking, and related techniques of influence. Psychoperformance does not affirm these phenomena uncritically, nor does it equate them with supernatural agency; rather, it appropriates their recognized or pragmatically observable mechanisms in a compositional and operative sense, treating them as technologies for organizing attention, intention, affect, memory, transition, decision, and the stabilization of change. In this way, a consciously designed and thoroughly prepared situational action can mobilize both symbolic and psychophysiological conditions of transformation and subsequently consolidate them through sequences of follow-up actions, repetitions, closure procedures, and implementation in everyday life.

The structure of the work moves from definitional and genealogical foundations through an atlas of practices and cultural traditions, specialist scientific grounding, protocols, metrics, standards, and research procedures, toward an operational catalogue of situational plans and, finally, integrative models and a manifesto. Of particular importance is an extended case study of a visual artist living with central serous chorioretinopathy, in which psychoperformance is tested under conditions of high existential, professional, and medical stakes. This case study does not serve autobiographical exposition; rather, it functions as a laboratory for constructing tools, maps, procedures, and a plan of IndividuAction coordinated with clinical safety, thereby demonstrating how symbolic action may coexist with medical rigor without collapsing the distinction between meaning and mechanism.

The compendium proposes a somatic-psychic-spiritual model, though not as a doctrine, but as an integrative framework for thinking about transformation in which body, psyche, perception, environment, culture, and existential orientation jointly constitute the field of action. At the same time, the work strongly foregrounds safety, the right to interrupt, data protection, harm minimization, the critical translation of ritual practices, and the ecology of perception in an age of sensory overload and attentional saturation. In this sense, the Psychoperformance Compendium is not only an extensive theoretical-practical treatise, but also a proposal for a mature methodology of transformational work, capable of integrating creativity, self-reflection, procedure, responsibility, and research-based control without reducing the complexity of human experience.

 

Kompendium_Psychoperformansu-Czesc_I

Kompendium_Psychoperformansu-Czesc_II

Kompendium_Psychoperformansu-Czesc_III

Kompendium_Psychoperformansu-Czesc_IV

Kompendium_Psychoperformansu-Czesc_V

Kompendium_Psychoperformansu-Czesc_VI

Kompendium_Psychoperformansu-Czesc_VII

Kompendium_Psychoperformansu-Czesc_VIII

Kompendium_Psychoperformansu-Czesc_IX

Kompendium_Psychoperformansu-Czesc_X

Powyższa grafika przedstawia cyfrowy obraz Au(c)tor- schemat diagramatyczny – mapę humanistyczną zrzutowaną na ciało człowieka. Jest to psycho-socjologiczna i duchowa topografia mająca ułatwić orientację w schemacie ciała. Sylwetka na obrazie jest uchwycona w symbolicznym Geście asymptotycznym  czyli wizualizującym jeden cykl na ścieżce transmutacji w przebiegu procesu IndywiduAkcji.