Sens

JAKI JEST SENS WSZYSTKIEGO?

Sens

Opera na Zamku, Szczecin 08.09.2017

Otwórz materiał źródłowy

Performance „Sens” to krótka egzemplifikacja możliwych konsekwencji powolności. Opowiada o człowieku, który podczas wykonywania rutynowej czynności rozwieszania prania, reflektuje się nagle, zatrzymuje i zaczyna myśleć o sensie istnienia. Doprowadza go to do wniosku, że „życie jest podwórkiem”, przyjaznym miejscem, z którym można uczynić co się chce. Postanawia więc uwolnić swoje własne poczucie sensu. „Sens” to instalacja wykonana z mebli i przedmiotów codziennego użytku budowana na oczach widzów. Ten performance multimedialny polega na budowaniu atmosfery mieszkania, która zostaje następnie zdekonstruowana. Artysta sugeruje w ten sposób, że sensów może być wiele i mogą one być nieoczywiste, ciche, powolne, ukryte, inne i niezrozumiałe, ponieważ sens stanowi istotę ludzkiej wolności. Sens każdego człowieka jest jego własnością. Sensy są równoważne i istnieją równolegle. Rzeczywistość jest polifonią sensów. Instalacja, która w ten sposób powstaje, dowodzi tej polifonii dzięki mnogości możliwych interpretacji. Mnogości świadomie wywołanej nadaniem rzeźbie tytułu, który niczym wypowiedź performatywna sugeruje, że coś się zdarzy. W tym przypadku jest to niejako obietnica poznania istoty Sensu poprzez obcowanie z instalacją „Sens”. Performance „Sens” został wykonany po raz pierwszy 8 września 2017 roku w Operze na Zamku Książąt Pomorskich w Szczecinie, w ramach stypendium artystycznego Marszałka Województwa Zachodniopomorskiego. Może zostać pokazany w formie dokumentacji wideo z tego wydarzenia, albo wykonany ponownie w dowolnej przestrzeni ekspozycyjnej. W wyniku performance’u powstanie wówczas multimedialna instalacja przestrzenna (trzy, dwu, lub jednokanałowa- zależnie od miejsca i możliwości). Realizacja będzie wtedy inna od prezentowanej w dokumentacji z Opery na Zamku, ale ogólne założenia i przebieg pozostaną niezmienione. Performance „Sens” odbywa się w procesie. Zaczyna się od decyzji, że performance ten zostanie wykonany. Następnie autor szuka potrzebnych mebli i przedmiotów codziennego użytku. Znajduje je na podwórkach i blokowiskach, porzucone w biegu, niczyje, odarte z sensu, powoli niszczejące. Nierzadko są to przedmioty w pełni użyteczne, kompletne i niezniszczone, ale przestarzałe i niemodne lub po prostu niepotrzebne. Z takich konkretnych rzeczy autor planuje zbudować sens. Rysuje szkice, mierzy przestrzeń, używa tych rzeczy i komponuje swoje czasoprzestrzenne wystąpienie. Dopiero wówczas w pełni dokonuje się akt twórczy, w wyniku którego zostaje im nadany nowy sens. Czynność dekonstruowania mieszkania jest inspirowana ideą Merzbau Kurta Schwittersa i może być rozumiana jako wyraz buntu wobec utartych norm, społecznych ról i sensów. Może być wreszcie manifestacją wolności do bezkompromisowego samostanowienia, życia w zgodzie z własną wrażliwością i bycia innym. Performance sens przebiega powoli, by przez powolność ułatwić poznanie indywidualnego sensu. Performance sens jest opowieścią o wolności jako byciu niezależnym od narzuconych ram i sensów. Polega na potraktowaniu mieszkania jako metafory ludzkiego wnętrza. Symboliczna przebudowa mieszkania ma być terapią służącą przebudowie świadomości autora i widzów. Użycie drabiny jako osi konstrukcyjnej ma otwierać przestrzeń do interpretacji performance’u „Sens”, jako namysłu nad idea fixe dotarcia na ostatni szczebel wiedzy o Sensie. Czy jest sens pytać o sens skoro poczucie sensu jest synonimem szczęścia i wiedzy? Czy sens jest tym do czego człowiek dąży, czy może tym przed czym on ucieka? Czy różnice międzyludzkie wyostrzają świadomość sensu całej rzeczywistości? Na ile ważne jest odkrycie indywidualnego sensu dla poznania sensu ogólnego? Autor konsekwentnie realizuje swoją dziwną aktywność i powoli powstaje dziwaczna plątania mebli zaczepionych na wysokiej drabinie. Ten pozorny bezsens czyniony z rozmysłem to inspiracja do poszukiwania realnego sensu. Dygresja na temat faktu, że choć sens jest polisemiczny i nie istnieje a priori, to jednak musi posiadać jakąś istotę rzeczy. Skupienie nad nim wzmaga bowiem ludzką koncentrację na aktualizacji własnego status quo i ogólnoludzkich wartości. To czyni nas świadomymi twórcami Sensu, a więc i rzeczywistości.